home extranet
Lilia
Pochodzenie: półkula północna
Kolor kwiatów: bardzo szeroka paleta barw
Okres kwitnienia: czerwiec-wrzesień
Wysokość: 70-100 cm
Głębokość sadzenia: 15 cm
Rozstawa: 30 cmOrgan spichrzowy: cebula
Stanowisko: częściowo zacienione w czasie dnia. U podnóża roślina powinna być bardziej zacieniona, kwiaty powinny być w słońcu
Zastosowanie: rabaty, rabaty z roślinami wieloletnimi, donice, na kwiat cięty
W Japonii i Chinach od tysięcy lat lilie pojawiają się na stołach jako potrawa. Na wyspie Santorini wykopano naczynia ceramiczne z tymi samymi wzorami, które znaleziono na ceramice pochodzącej ze starożytnej Krety. Jeszcze starsze bo sprzed 3.500 lat pochodzi hebrajska nazwa lilii „shusan”. Niewątpliwie lilie towarzyszą nam od wieków.
Porady
Lilie wykorzystuje się na rabatach. Są idealnym partnerem dla roślin
wieloletnich. Ze względu na różnorodność w kolorystyce (żółty, różowy,
pomarańczowy, czerwony, biały oraz wszystkie kolory pośrednie) są poszukiwanym
towarzystwem dla niebieskich i purpurowych roślin wieloletnich np.: szałwia,
tojad, przymiotno, aster, przegorzan, bodziszek, wielosił błękintny. Kolorowe
lilie będą odpowiednim akcentem dla roślin o srebrzystych liściach takie jak
bylica, czyściec biznantyjski, funkja sieboldia. Następnym miejscem, w którym
właściwie się zaprezentują to stanowiska wokół krzewów. Lilie będą stanowiły
zawsze kontrast dla brązowo-zielonych krzewów takich jak: ketmia syryjska,
hibiscus syriacus, prusznik, leszczyna południowa, a także dla krzewów i drzew
iglastych, które nie potrzebują tak dużo wilgoci jak lilie.
W naturalnych warunkach lilie często rosną w górzystych rejonach. Niskie lilie można wykorzystać do ogródków skalnych. Lilie cernuum i lilie pumilum nie osiągają więcej niż 50 cm wysokości.
Lilie mogą być także uprawiane w doniczkach. Doniczki muszą być wystarczająco głębokie. Musimy pamiętać, że niektóre lilie sadzi się na głębokości 15 cm. Idealna doniczka ma głębokość 30-40 cm. Aby zachować odpowiednią wilgotność gleby, można do gleby ogrodniczej dodać 25% gliny. Należy pamiętać o systematycznym podlewaniu i nawożeniu kwitnących lilii. Naturalnie jedynie niskie gatunki i odmiany nadają się do uprawy w doniczkach, szczególnie na obszarach w których wieją silne wiatry. Sadzenie do doniczek roślin które osiągają przeszło 75 cm wysokości jest dość ryzykowne. Obecnie wśród mieszańców azjatyckich są niskie odmiany takie jak: ‘Admiration’ (kremowo-biały), ‘Denia’, ‘Exception’ (różowy), ‘Horizon’ (pomarańczowy), ‘India’ (czerwony), ‘Paulus Potter’ (biały z czerwonym środkiem), ‘Reinesse (biały).
Z niskich mieszańców orientalnych powinniśmy pamiętać o: 'Mr. Ed' (biały z czerwonymi plamkami); 'Mr. Ruud' (biały z żółtą krawędzią); 'Mr. Sam' (biały z różowo-czerwonymi plamkami); 'Little Girl', 'Little Pink' and 'Little Joy' (wszystkie różowe); 'Miss America' (jasnoróżowy), 'Miss France' (różowo-czerwony), 'Miss Germany' (różowy), 'Miss Mini' (jasnoróżowy), 'Miss Rio' (różowy), 'Mona Lisa' (różowy), 'My Romance' (ciemnoróżowy), and 'Ready' (ciemnoróżowy).
Trzy najbardziej znane grupy lilii to:
Mieszańce longiflorum znane bardziej jako lilie wschodnie, mają klasyczne, białe, trąbkowe kwiaty o pięknym zapachu.
Mieszańce azjatyckie to najliczniejsza grupa odmian ogrodowych, kwitnących od końca maja do połowy lipca, Kolory kwiatów są bardzo zróżnicowane od ciepłych pasteli do płomiennych czerwieni i pomarańczy.
Mieszańce orientalne to przepiękne, ale bardzo wrażliwe lilie, którym w naszym klimacie szkodzą zarówno zmienne temperatury zimą jak i chłody i deszcze latem
Gatunki dziko rosnące są rzadko wykorzystywane w uprawach ogrodowych
Wprowadzono podział lilii na 9 grup
Grupa 1 Mieszańce azjatyckie
Pierwszych krzyżówek dokonał Jan de Graaff of Oregon. całe życie poświęcił tej
pracy, jest jednym z najbardziej doświadczonych naukowców w tej dziedzinie. Jego
pierwszym mieszańcem była odmiana ‘Enchantment’. Odmiana ta przeznaczona jest na
kwiat cięty i zrewolucjonizowała przemysł kwiatowy.
Odmiany:
'Alaska' – biały, 100-110 cm.
'Apeldoorn' – pomarańczowy, 100-110 cm.
'Compass' – pomarańczowy, 80- 90 cm.
'Connecticut King' - żółty 90-100 cm.
'Cordelia' – żółty, 100-110 cm.
'Dreamland' – żółty, 90-100 cm.
'Elite' – pomarańczowy, 130-140 cm.
'Enchantment' – pomarańczowy, 90-100 cm.
'Gran Paradiso' – czerwony, 110-120 cm.
'Hilde' – żółty, 90-100 cm.
'London' – żółty, 120 -130 cm.
'Mona' – żółty, 100-110 cm.
'Monta Rosa' – różówy, 120 -130 cm.
'Montreux' – różowy, 110 -120 cm.
'Nove Cento' – żólty, 110 -120 cm.
'Pollyanna' – żółty, 120 -130 cm.
'Roma' – kremowo-biały, 130 -140 cm.
'Sancerre' – biały, 80 - 90 cm.
'Sunray' – żółty, 70- 80 cm.
'Toscana' – różowy, 100-110 cm.
'Vivaldi' – różowy, 100-110 cm.
'Yellow Submarine' - żółty 90-100 cm
Grupa 2 - Mieszańce martagon
dobrze rosną na glebach lekko zasadowych, próchnicznych, w lekkim półcieniu. Rosną silnie, kwiaty są małe, najczęściej turbanowate, osadzone na długich szypułkach
Grupa 3 - Mieszańce candidumSą nieliczne, rzadko spotykane, trudne w
uprawie
Grupa 4 - Mieszańce amerykańskieRosną silnie, mają kwiaty turbanowate,
zwykle pomarańczowe i żółte z czarnymi kropkami. Wymagają gleb
kwaśnych, dobrze zdrenowanych, najlepiej rosną w półcieniu
Grupa 5 - Mieszańce longiflorum. Lilie o pięknych, trąbkowych, białych kwiatach.
Grupa 6 - Mieszańce trąbkoweWywodzą się od azjatyckich gatunków. Mają duże, pachnące kwiaty, obficie kwitną od końca lipca, ale dopiero w drugim roku po posadzeniu.
Grupa 7 – Mieszańce orientalneMało odporne na niskie temperatury. Najlepiej co roku kupować na wiosnę cebule
Odmiany:
'Acapulco' – cyklamenowo-różowy, 120 -140 cm
'Casa Blanca' – biały, 120 -140 cm
'Cascade' – jasno/ciemnoróżowy. 130 -140 cm
'Laura Lee' – różowy 100 -120 cm
'Le Reve' ('Joy') 80 -100 cm
'Marco Polo' – biały z jasnoróżową krawędzią 100 -110 cm
'Mona Lisa' - różowy 50 - 60 cm
'Olympic Star' - różowy 100 -120 cm
'Star Gazer' – różowo-czerwony 80 -100 cm
Grupa 8 – Mieszańce międzygrupowepowstają przez krzyżowanie odmian z
odległych grup
Grupa 9 – Gatunki botaniczne, Oraz ich odmiany, to liczna grupa
lilii chętnie uprawianych w ogrodach.
